چربی های مفید؛ چرا رژیم بدون چربی دیگر توصیه نمیشود؟
غذاهای فاقد چربی یا کمچربی، سالها یکی از شعارهای اصلی فروشگاههای مواد غذایی و کمپینهای تبلیغاتی بودند؛
محصولاتی مانند ماست بدون چربی یا شیر کمچرب، زمانی نماد تغذیه سالم محسوب میشدند.
با این حال، دیدگاه متخصصان تغذیه در دهههای اخیر تغییر کرده است.
بررسیهای علمی نشان میدهند که چربیهای مفید بخش ضروری یک رژیم غذایی متعادل هستند و حذف آنها میتواند حتی به سلامت آسیب بزند.
✅ چرا چربی سالم اهمیت دارد؟
چربیهای مفید:
- شما را مدت زمان بیشتری سیر نگه میدارند
- به جذب ویتامینهای محلول در چربی (A، D، E و K) کمک میکنند
- اسیدهای چرب ضروری مانند امگا ۳ را تأمین میکنند
- و علاوه بر این، طعم غذاها را بهویژه در سبزیجات بهبود میبخشند
در نتیجه، سؤال اصلی این نیست که «چربی بخوریم یا نه»، بلکه این است که چه نوع چربی و به چه مقدار مصرف کنیم.
✅ چقدر چربی مفید باید بخوریم؟
چربی برای سلامتی ضروری است؛
اما نکته کلیدی، انتخاب نوع مناسب و حفظ تعادل در مقدار مصرف است.
انواع مختلفی از چربیها وجود دارد، از جمله:
- چربی اشباع
- چربی اشباع نشده (مونو و چندگانه)
- چربی ترانس
- چربیهای گیاهی و لبنی
در ادامه، سه واقعیت مهم را بررسی میکنیم که به شما کمک میکند چربیهای سالمتری را وارد رژیم غذایی خود کنید.

سه واقعیت مهم که باید درباره چربی بدانید
1️⃣ تفاوت بین انواع چربی را بشناسید
اولین و مهمترین قدم، تشخیص تفاوت بین چربی اشباع و چربی اشباع نشده است.
متخصصان تغذیه توصیه میکنند:
- مصرف چربیهای اشباع (مانند گوشتهای پرچرب و غذاهای فرآوریشده) را محدود کنید
- و آنها را با چربیهای اشباع نشده مفید جایگزین نمایید
این جایگزینی میتواند خطر ابتلا به بیماریهای قلبی را کاهش دهد.
✅ چربیهای اشباع نشده چیست؟
چربیهای اشباع نشده عمدتاً در غذاهای گیاهی یافت میشوند و فوایدی مانند:
- بهبود پروفایل کلسترول خون
- کاهش التهاب
- حمایت از سلامت قلب
دارند.
این گروه شامل:
- چربیهای مونو اشباع نشده: روغن زیتون، آووکادو، بادام
- چربیهای چندگانه اشباع نشده: گردو، ماهیهای چرب، بذر کتان
میشود که منبع اصلی اسیدهای چرب امگا ۳ هستند.
❌ چرا باید از چربیهای ترانس اجتناب کرد؟
چربیهای ترانس مصنوعی با افزودن هیدروژن به روغنهای مایع تولید میشوند.
این چربیها معمولاً در برچسب مواد غذایی با نامهایی مانند:
- «روغن نیمههیدروژنه»
- «روغن تردکننده»
مشخص میشوند.
تحقیقات نشان میدهند این چربیها:
- کلسترول LDL (بد) را افزایش میدهند
- خطر بیماریهای قلبی را بالا میبرند
اگرچه بسیاری از شرکتها مصرف آنها را کاهش دادهاند، اما هنوز در:
- مارگارینها
- پیتزاهای منجمد
- کوکیها و خامههای قهوه
دیده میشوند.
2️⃣ روغن پختوپز مناسب را انتخاب کنید
روغنها بخش جدانشدنی آشپزی روزمره هستند؛
بنابراین، انتخاب درست آنها اهمیت زیادی دارد.
✅ روغن آووکادو
- طعم ملایم
- نقطه دود بالا (حدود 500°F)
- سرشار از چربیهای مونو اشباع نشده
این روغن گزینهای عالی برای پختوپز در دمای بالا است.
✅ روغن زیتون
- سرشار از چربی اشباع نشده
- دارای خواص ضدالتهابی و آنتیاکسیدانی
- محافظ سلامت قلب و متابولیسم
از آنجا که نقطه دود آن حدود 375°F است، برای پختوپز سبک و سالادها انتخاب ایدهآلی محسوب میشود.
3️⃣ مواد غذایی حاوی چربی مفید را هوشمندانه انتخاب کنید
افزودن چربی سالم به رژیم غذایی، به معنای کنترل مقدار و حفظ تعادل است.
در ادامه، برخی از مغذیترین منابع چربی مفید را بررسی میکنیم.
آجیل و مغزها
بادام، گردو و مغز برزیلی سرشار از چربی مفید و سلنیوم هستند.
۳۰ گرم آجیل خام و بدون نمک حدود ۱۶۰ تا ۱۸۰ کالری دارد.
آووکادو
آووکادو ترکیبی از:
- فیبر بالا
- چربی اشباع نشده
را فراهم میکند و احساس سیری طولانیتری ایجاد میکند.
نصف آووکادو در روز حدود ۷ گرم چربی مفید و ۱۰۰ تا ۱۵۰ کالری دارد.
ماهیهای چرب
انجمن قلب آمریکا توصیه میکند:
- حداقل ۲ بار در هفته ماهیهای چرب مانند سالمون و ساردین مصرف شود
اندازه هر وعده ≈ ۱۰۰ گرم ماهی پختهشده.
کره آجیلها
کره بادام، بادام هندی، گردو یا ماکادمیا:
- منبع چربی سالم
- حاوی پروتئین و فیبر
مقدار توصیهشده: حداکثر ۲ قاشق غذاخوری در روز.
دانه چیا
دانه چیا:
- سرشار از امگا ۳
- منبع پروتئین گیاهی
- غنی از فیبر و مواد معدنی
۲ قاشق غذاخوری دانه چیا:
- ۷ گرم چربی مفید
- ۱۱ گرم فیبر
- ۴ گرم پروتئین
- حدود ۱۴۰ کالری
زیتون
زیتون منبعی عالی از:
- چربی اشباع نشده
- آنتیاکسیدانها
- ویتامین E
با این حال، به دلیل نمک بالا، مصرف آن باید متعادل باشد.
چگونه چربی های سالم را به رژیم غذایی خود اضافه کنیم؟
چربیهای مفید فقط باعث سیری نمیشوند؛
بلکه نقش مهمی در:
- جذب مواد مغذی
- کاهش التهاب
- و کاهش خطر بیماریهای قلبی
دارند.
در نهایت، همهچیز به انتخاب آگاهانه و تعادل بازمیگردد.
اگر چربیهای مونو و چندگانه اشباع نشده را جایگزین چربیهای ناسالم کنید و مقدار مصرف را کنترل نمایید،
میتوانید با هر لقمه، هم از سلامت و هم از طعم غذا لذت ببرید.
🔗 منابع علمی مرتبط
https://www.hsph.harvard.edu/nutritionsource/what-should-you-eat/fats-and-cholesterol/
https://www.heart.org/en/healthy-living/healthy-eating/eat-smart/fats
https://health.clevelandclinic.org/healthy-fats/
https://ods.od.nih.gov/factsheets/Omega3FattyAcids-Consumer/


